Hoe ontsnap ik aan de hitte of de kou?
Dit hete weer doet me denken aan dat bekende verhaal van een leerling die aan zijn meester vraagt:
“Meester, hoe kan ik [aan] de hitte en de kou ontsnappen?”
En de meester zegt: “Ga waar er geen hitte is en geen kou.”
En vervolgens vraagt de leerling: “Meester, hoe kom ik daar?”
Waarop de meester antwoordt: “Wanneer het heet is, ben volledig heet. Wanneer het koud is, ben volledig koud.”
De leerling vraagt hoe aan het lijden te ontsnappen. En de meester zegt: val samen met wat zich hier en nu voordoet. Een schitterend antwoord want wanneer we samenvallen, wanneer we ons volledig geven aan ‘wat is’, is er geen zelf meer die op afstand staat, de dingen benoemd en beoordeeld of het prettig is of onprettig. Er is geen zelf meer die in de weerstand zit, in het verzet, in het verlangen dat het anders is dan dat het is. Er is dan eenvoudigweg ‘dit zoals het is’.
Wanneer we samenvallen met ‘wat is’, vindt er iets heel bijzonders plaats. We ontdekken dat er een standplaats is in ‘wat is’. Een volledig kunnen zijn met ‘wat is’. Een zijn in vrede, in stilte. Want in dat samenvallen staan we niet meer op afstand. We zijn met én we zijn wat is. En dit echoot natuurlijk de woorden van de Boeddha die lijden definieerde als “het willen wat je niet hebt en het niet willen wat er is”. Verlangen en weerstand.
Wanneer we samenvallen met de hitte of de kou, dan is de hitte nog altijd wat het is, dan is de kou nog altijd wat het is. Maar het is bevrijd van wat we eraan toevoegen. Er is eenvoudigweg ‘wat is’ en ‘wat is’ draagt in zichzelf geen label, geen oordeel. Het is eenvoudigweg ‘wat is’!
We kunnen samenvallen, niet alleen met kou en hitte, maar met elk moment waarin we een lijden ervaren. Misschien tijdens een meditatie dat de verveling toeslaat, of je voelt je verdrietig; je zit vol met gedachten. Ga niet op een afstand staan om het te benoemen, te beoordelen, te wensen dat het anders was dan dat het is. Want dat is het lijden wat je toevoegt aan ‘wat is’. Val samen door te verzachten, te ontspannen, stil te worden. ‘Wat is’ volledig te omarmen, dusdanig dat je wordt ‘wat is’.
Vaak blijven we heel subtiel nog op een afstand staan en kunnen we denken: “Als ik verzacht en ontspan, misschien wordt het dan anders”. Maar ‘wat is’ is eenvoudigweg ‘wat is’. Het zal niet anders worden omdat wij het wensen. Geef jezelf zonder voorbehoud, zonder voorwaarden. Verzacht en ontspan en ben dit moment in zijn totaliteit. En dan zal je gaandeweg gaan beseffen dat daarin een diepe vrede te vinden is, een diepe stilte, zelfs een stille vreugde.
* * * * *
"Wanneer we samenvallen met ‘wat is’, vindt er iets heel bijzonders plaats. We ontdekken dat er een standplaats is in ‘wat is’. Een volledig kunnen zijn met ‘wat is’. Een zijn in vrede, in stilte. Want in dat samenvallen staan we niet meer op afstand. We zijn met én we zijn wat is."
